روستائیان، نالان از مشکلات!
روستائیان، نالان از مشکلات!

به‌رغم این‏که طی سال‌های اخیر در بخش مرکزی کاشمر با 25 روستا و 50 هزار نفر جمعیت اقدامات بسیاری انجام شده و فضای کالبدی روستاها بهبودیافته و شاهد رونق آن‌ها هستیم و امکانات مختلفی از جمله آب، برق، گاز و تلفن و حتی دسترسی به اینترنت گسترش یافته اما وجود برخی کمبودها موجب بروز برخی گلایه‎مندی‎ها می‌شود.

به‌رغم این‏که طی سال‌های اخیر در بخش مرکزی کاشمر با ۲۵ روستا و ۵۰ هزار نفر جمعیت اقدامات بسیاری انجام شده و فضای کالبدی روستاها بهبودیافته و شاهد رونق آن‌ها هستیم و امکانات مختلفی از جمله آب، برق، گاز و تلفن و حتی دسترسی به اینترنت گسترش یافته اما وجود برخی کمبودها موجب بروز برخی گلایه‎مندی‎ها می‌شود. این در حالی است که برخی معتقدند؛ دلیل طرح موضوع حاشیه‌نشینی در کاشمر به‌عنوان یک معضل سیاسی، امنیتی، اجتماعی و اقتصادی این است که نتوانسته‌ایم زمینه ماندگاری روستائیان را در روستاها بیشتر کنیم حال آن‌که ضرورت دارد؛  بستری فراهم کنیم که جوانان روستایی به‌جای مهاجرت به شهر و تن دادن به حاشیه‌نشینی، در روستاها ماندگار شوند و برای توسعه و عمران روستا تلاش کنند.

کوره‎های دردسرساز

به‌رغم این‏که زمانی در هر کوره آجرپزی روستای قوژد چندین نفر مشغول به کار بودند اما چند سالی است به دلیل نبود صرفه اقتصادی بسیاری از کوره‎ها تعطیل و کارگران بیکار شده‌اند و تعداد کامیون‎هایی که در این روستا رفت‌وآمد می‎کنند، کاهش یافته است.

با این وجود دهیار روستای قوژد معتقد است؛ وجود کوره‎های آجرپزی در روستا به معضلی جدی تبدیل شده و جز از بین بردن آسفالت هیچ سود دیگری ندارد که در همین راستا می‌طلبد؛ جاده دیگری برای تردد خودروهای سنگین که اقدام به حمل آجر می‎کنند تدارک دیده شود، زیرا رفت‌وآمد روزانه ۱۰۰ تا ۲۰۰ کامیون از داخل روستای قوژد موجب بروز مشکلات بسیاری شده است.

واله عنوان می‎کند: به‌رغم این‏که با مشکلات بسیار، اعتباری برای آسفالت معابر روستا جذب می‎کنیم اما پس از یک سال شاهدیم به دلیل رفت‌وآمد خودروهای سنگین آسفالت از بین می‌رود.

دهیار روستای قوژد با اشاره به دیگر مشکلات این روستا می‎گوید: سال‌هاست با مشکل آب شرب روستائیان دست‌وپنجه نرم می‌کنیم که این مشکل همه‌ساله با فرارسیدن فصل تابستان بیشتر می‎شود، با توجه به این‏که آب شرب مورد نیاز از قسمت خیابان سلمان‌فارسی کاشمر تأمین می‎شود، جوابگوی جمعیت ۵ هزار نفری روستای قوژد نیست و هم‌زمان با فصل تابستان بسیاری از خانواده‌ها با قطع و یا کمبود آب مواجه هستند.

دهیار روستای قوژد با بیان این‏که درگذشته به کوره‌های آجرپزی امتیاز آب شرب داده شده و از سویی کوره‌ها در تابستان فعال هستند که به بروز مشکلاتی برای روستای قوژد دامن زده است، عنوان می‌کند: به‌رغم این‏که با بررسی‌های صورت گرفته از سوی آب و فاضلاب روستایی مقرر شده لوله کمکی برای جبران کمبود آب شرب از سمت روستای فدافن برای اهالی روستای قوژد بیاورند، اما تاکنون این وعده محقق نشده است.

وی همچنین پل قدیمی روستا را از دیگر مشکلات موجود دانسته و می‎افزاید: به‌رغم این‏که پل قدیمی روستا نشست کرده و مشهود است در صورت بی‌توجهی قطعاً ریزش خواهد کرد و موجب بروز مشکلات جدی می‌شود.

فرسودگی ۸۰ درصد شبکه آب شرب

در ادامه دهیار روستای زنده‎جان با بیان این‏که ۵۲۰ خانوار این روستا با مشکلات بسیاری مواجه‏اند، با اشاره به این‏که روستا فاقد ماشین حمل زباله است که این مهم باید در اولویت قرار گیرد، عنوان می‎کند: به‌رغم این‏که بالغ بر ۸۰ درصد شبکه آب شرب روستا فرسوده است اما تاکنون آب و فاضلاب روستایی هیچ‎گونه همکاری با دهیاری نداشته و از سویی پرداخت خودیاری اهالی روستا برای شبکه آب و آسفالت معابر به یک مشکل و معضل بزرگ در روستا تبدیل شده است.

مهدی زنده‎جانی همچنین مختلط بودن دانش‌آموزان دختر و پسر را از دیگر مشکلات برشمرده و می‎گوید: با توجه به اعتراض خانواده‎ها از مسئولان آموزش و پرورش انتظار داریم قبل از شروع سال تحصیلی جدید، مشکل مختلط بودن دانش‌آموزان مرتفع نمایید.

وی بیان می‏کند: با توجه به این‏که روستای زنده‎جان قطب دامداری منطقه است از مسئولان جهادکشاورزی انتظار داریم نگاه ویژه‎ای به این روستا داشته و نسبت به رفع مشکلات صدور پروانه، آب، برق و گاز دامداری‎ها اقدامات لازم را مورد بررسی قرار دهند.

روستائیان متولی تولید

در همین خصوص دهیار روستای رزق‎آباد می‎گوید: روستائیان متولی تولید هستند اما با وجود تمامی زحماتی که متقبل می‌شوند از فروش محصولات سود چندانی عایدشان نمی‎شود.

محمد قالیباف می‏افزاید: به‌رغم این‏که مواد اولیه برای تولید محصول به قیمت بسیار بالایی به دست کشاورزان می‏رسد اما قیمت محصولاتی که از کشاورز خریداری می‎شود از سال ۷۴ هیچ‎گونه افزایشی نداشته است.

وی با اشاره به این‏که اگر هم قیمت محصولات را افزایش دهیم با تولیدکنندگان برخورد می‎شود ولی فروشندگان هر چه قیمت‎ها را افزایش دهند مشکلی نیست؛ عنوان می‎کند: انتظار داریم اگر کشاورزان مواد اولیه را گران تهیه می‎کنند محصول را هم کمی گران‎تر از قبل به فروش برسانند تا امیدوار باشند.

دهیار روستای رزق‎آباد می‌گوید: چند سالی است خشک‌سالی موجب کاهش منابع آبی روستاها شده و مسئولان باید انتظارات روستائیان را برآورده کنند.

قنات نیازمند لایروبی

دهیار روستای تربقان با بیان این‏که تنها قنات این روستا نیازمند لایروبی است، می‌گوید: تاکنون برای لایروبی قنات روستا اقدامی نشده حال‌ آن‌که برای لایروبی آن۳۰۰ میلیون تومان اعتبار نیاز است.

بهروز زراعتی از فرسوده بودن دو هزار متر لوله آب شرب روستا خبر داده و می‎گوید: برای نوسازی شبکه آب شرب روستا به ۱۰۰ میلیون اعتبار نیاز است.

همچنین “محمد صمدی” یکی از اعضای شورای روستای فرگ اظهار می‏کند: انتظار داریم اگر مشکلی در جلسات مطرح می‎شود از سوی مسئولان پیگیری شود نه این‏که پس از طرح مسائل، هیچ‌گونه پیگیری صورت نگیرد.

وی با بیان این‏که به‌رغم پیگیری‎های بسیار تاکنون برای روشنایی تقاطع جاده قوچ پلنگ، فرگ و جردوی هیچ اقدامی صورت نگرفته است، عنوان می‎کند: با توجه به آغاز فصل برداشت محصولات، شاهد رفت‌وآمد کشاورزان در جاده‎های برون‌شهری هستیم و این موجب بروز تلفات جانی می‌شود که نیاز است برای رفع این مشکل تدابیر خاصی اتخاذ شود.

حوزه گردشگری روستایی محروم از اعتبار

در ادامه بخشدار مرکزی کاشمر خشک شدن بسیاری از قنوات را از جمله مهم‌ترین مشکلات موجود در روستاهای این بخش عنوان کرده و می‎گوید: بدون‏شک احیای قنوات هفت روستای فروتقه، رزق‎آباد، فرح‎آباد، تربقان، فدافن، قوژد و قوچ پلنگ موجب رونق و توسعه آن‌ها خواهد شد هرچند باقی قنوات روستاها خشک شده است.

سعید چیتی عنوان می‎کند: تاکنون بازنگری طرح هادی در ۱۳روستای بخش مرکزی به اتمام رسیده که با توجه به افزایش جمعیت روستاها نیاز است طرح هادی تمامی روستاها اجرا شود.

وی با اعلام این‏که حدود ۵۰ درصد لوله‎های آب شرب فرسوده است، می‏افزاید: پارسال بیش از ۸ کیلومتر تعویض لوله‎های آب شرب روستایی صورت گرفت اما بازهم مشکلات بسیاری وجود دارد.

بخشدار مرکزی کاشمر وضعیت بسیار نامناسب جاده روستایی گندم‎بر، تحصیل دانش‏آموزان روستای بهاریه در کانکس، مختلط بودن دانش آموزان و فرسوده بوده بسیاری از مدارس را از دیگر مشکلات موجود در روستاهای این بخش برشمرد.

وی ادامه می‏دهد: به‌رغم این‏که واریزی به حساب دهیاری‌ها با توجه به جمعیت روستاها صورت می‌گیرد برای اداره روستاهای کم‌جمعیت و کوچک با مشکلاتی مواجه هستیم.

چیتی می‌گوید: با توجه به اهمیت روستاها و مولد بودن اهالی روستا در تولید باید شرایط و امکانات برای حضور روستاییان فراهم شود، هرچند با توجه به کمبود آب در اکثر روستاهای بخش مرکزی، باید کشاورزی‎ها مدرن و مکانیزه شده و تسهیلات لازم برای کشاورزان در نظر گرفته شود.

بخشدار مرکزی کاشمر وضعیت چاه‌های کشاورزی را نامطلوب دانسته و می‎گوید: اشتغال و حمایت بیشتر از اشتغال روستایی ضروری است.

وی با اشاره به این‏که در حوزه گردشگری روستایی هیچ اعتباری تخصیص نمی‎یابد، عنوان می‎کند: در صورت حمایت، می‌توان در برخی از روستاها از جمله روستاهای محروم با فراهم کردن زیرساخت‎ها، شرایط را برای اشتغال روستاییان فراهم نمود.

چیتی با اعلام این‏که اکنون کمبود آب در روستاها نداریم و آب موردنیاز از دو مجتمع آب‌رسانی بالاولایت و پایین‏ولایت تأمین می‎شود، اظهار می‎کند: فقط قسمتی از آب شرب روستای گندم‎بر به‌وسیله آب‌شیرین‌کن تأمین و قسمتی با تانکر حمل می‎شود، هم‏چنین آب شرب روستای کوچک کلاته نای و حاجی‏رجب با تانکر حمل می‌شود.

وی با بیان این‏که جمعیت ۵۰ هزار نفری روستاهای بخش مرکزی در ۱۳ هزار و ۵۰۰ منزل مسکونی اقامت دارند، عنوان می‏کند: تاکنون فقط حدود۳۰ درصد منازل مسکونی مقاوم‌سازی شده است.

▪▪▪

بدون‏ شک تنها با بردن آب، برق، گاز به روستاها نمی‌توان توقع ماندگاری روستائیان را داشت، منشأ مشکلات فعلی توسعه روستایی را می‌توان در تغییر نگاه جستجو کرد که روستا را از یک بنگاه اقتصادی به یک مصرف‌کننده خدمات تغییر نگاه داده است. این نگاه به جوامع روستایی سبب آن شد که ما روز به‌روز خدمات را در روستاهایمان گسترش دهیم اما آن چیزی که مورد غفلت واقع شد تولید و اقتصاد روستا است.

با تأسف باید گفت؛ هنوز برخی روستائیان با مشکلات عدیده‌ایی از جمله فقر و محرومیت دست‌وپنجه نرم می‌کنند، این مسأله باعث مهاجرت‌های روستایی به شهر شده و مشکلات بزرگ شهری را نیز به‌وجود می‌آورد. قطعاً توسعه‌ی مناطق روستایی در حل مشکلات شهری و جلوگیری از افزایش مهاجرت‌ها نقش بسزایی دارد.

  • نویسنده : محمدجواد افتخاری ترشیزی
  • ایمیل : eftekhari.javad81@gmail.com
  • منبع خبر : آوای کاشمر